Eigenaren van gebouwen weten steeds beter waar vastgoed kwetsbaar is voor klimaatverandering. Ze hebben data over hitte, wateroverlast, droogte en overstromingsrisico’s. Maar daarna stokt het vaak. Wat betekenen die inzichten voor investeringen, de waarde van gebouwen en verzekerbaarheid? Wie niets doet, loopt financieel risico. De kloof tussen weten en handelen kan veel geld kosten, soms meer dan de maatregelen zelf.
‘Wat uit een klimaatdataanalyse komt, moet altijd worden getoetst door mensen die begrijpen wat de risico’s betekenen voor de gebouwde omgeving’
Harde euro’s
Klimaatrisico was jarenlang vooral iets voor duurzaamheidsverslagen. Inmiddels ligt het bij iedereen op tafel. Marjolijn Versteegden, Global Solutions Director for Smart Sustainable Buildings van Arcadis, ziet die omslag van dichtbij. ‘We zijn van cradle-to-cradle via circulaire economie en net zero nu ook beland bij klimaatrisico. Dit gaat echt over de gebruikswaarde en hoe je voorkomt dat een pand schade oploopt en in meer of mindere mate onbruikbaar wordt.’ In overstromingsgevoelige gebieden langs rivieren is vastgoed dat niet is aangepast, aantoonbaar minder waard. Klimaatrisico telt dus nu al mee in de waardebepaling van gebouwen. Ook banken kijken er steeds scherper naar. Wie kan aantonen dat een gebouw klimaatbestendiger is, maakt kans op betere financieringsvoorwaarden.
Integraal denken
Nederland heeft door eeuwen waterbeheer een sterke uitgangspositie. Toch is dat volgens Versteegden geen reden om achterover te leunen. ‘Overstromingsrisico hebben wij als Nederlanders grotendeels in de hand. Maar wat we niet gewend zijn, zijn de extremen die nu op ons afkomen. Hagelstenen, enorme regenbuien en hittestress raakt de stad en onze infra; daar hebben we nu last van.’ De kracht van Nederland zit vooral in het vanaf het begin combineren van opgaven. ‘Als ik in het buitenland uitleg hoe wij in Nederland biodiversiteit, klimaat en gezondheid al in gebouwontwerpen meenemen door vergroening, vinden ze dat werkelijk bijzonder. Ons nieuwe hoofdkantoor The Cubehouse is hier een aansprekend voorbeeld van.’
De data verstaan
Datatools en AI maken klimaatanalyses sneller en scherper. Arcadis gebruikt onder meer Enterprise Decision Analytics om grote vastgoedportefeuilles door te lichten op kwetsbaarheden en risico’s. Een analyse van honderd gebouwen kost daardoor niet langer weken. Maar data zijn geen eindpunt. Ze moeten worden vertaald naar besluiten. Versteegden waarschuwt voor blind vertrouwen in modellen. ‘Wat uit een analyse komt, moet altijd worden getoetst door mensen die begrijpen wat de data betekenen.’
Geïnformeerde beslissing
Die keuzes worden in de markt al gemaakt. Sommige investeerders kopen bewust verouderde panden om ze klimaatbestendig terug te bouwen. Andere partijen koppelen huurcontracten aan duurzaamheidsprestaties. De druk is het grootst bij industrieel vastgoed. Daar kan energie-uitval direct tot grote financiële schade leiden. ‘Die risico’s motiveren bedrijven om autarkische energieoplossingen te installeren, niet uit ideologie, maar omdat de rekening bij stilstand veel hoger is dan de investering in batterijen en eigen opwek.’ Voor Versteegden is klimaatrisico daarom veel meer dan een ESG-onderwerp. Het gaat om bedrijfscontinuïteit, waarde-behoud en verstandige investeringskeuzes. ‘Wij helpen klanten die stap te zetten: van weten waar je kwetsbaar bent, naar weten wat je moet doen, waarom het belangrijk is en wat het kost.’
